User Tools

Sitemap
Trace: • cul-add-2491_nyayacandrika_sarirasthana-4

Differences

This shows you the differences between two versions of the page.

Link to this comparison view

Both sides previous revisionPrevious revision
wiki:susrutaproject:gayadasa:cul-add-2491_nyayacandrika_sarirasthana-4 [2026/08/23 23:05] – external edit 127.0.0.1wiki:susrutaproject:gayadasa:cul-add-2491_nyayacandrika_sarirasthana-4 [2026/09/15 21:00] (current) – external edit 127.0.0.1
Line 1: Line 1:
 +<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
 +<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="tei-to-html.xsl"?>
 <TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
 +    <script src="./lib/js/xslt-polyfill.min.js" xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"/>
     <teiHeader xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">     <teiHeader xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
         <fileDesc>         <fileDesc>
Line 73: Line 76:
             <change when="2026-08-11" who="Andrey Klebanov">Proofread until 3.4.5, aligned 3.4.1a             <change when="2026-08-11" who="Andrey Klebanov">Proofread until 3.4.5, aligned 3.4.1a
                 with the provisional edition.</change>                 with the provisional edition.</change>
 +            <change when="2026-08-24" who="Dominik Wujastyk">Added Saktumiva 2 header and IIIF pointer.</change>
 +            <change when="2026-09-13" who="Dominik Wujastyk">added pb pointers to IIIF images.</change>
         </revisionDesc>         </revisionDesc>
  
Line 86: Line 91:
  
                           <lg xml:id="NC.3.4.1a">                           <lg xml:id="NC.3.4.1a">
-                        <l><lb n="9"/>garbhāvakrāṃtiśārī<lb n="10"/>rānaṃtaraṃ+                              <l><pb facs="41"  n="33r"/> 
 +                            <lb n="9"/>garbhāvakrāṃtiśārī<lb n="10"/>rānaṃtaraṃ
                             garbhavyākaraṇasyocitatvāt | vyākaraṇaṃ vi<subst><del>ka</del><add                             garbhavyākaraṇasyocitatvāt | vyākaraṇaṃ vi<subst><del>ka</del><add
                                     place="below">va</add></subst>raṇaṃ | tat śukraśoṇitaṃ                                     place="below">va</add></subst>raṇaṃ | tat śukraśoṇitaṃ
Line 95: Line 101:
                     <lg xml:id="NC.3.4.3a">                     <lg xml:id="NC.3.4.3a">
                         <l>                         <l>
-                            <pb ana="MS-ADD-02491-000-00042.jpg" n="33v"/><lb n="1"/>tac ca prāṇa/ na+                            <pb facs="42" ana="MS-ADD-02491-000-00042.jpg" n="33v"/><lb n="1"/>tac ca prāṇa/ na
                             yeṣām eva bhāvānām anvayavyatirekābhyāṃ anvayavyatireki ca teṣv eva                             yeṣām eva bhāvānām anvayavyatirekābhyāṃ anvayavyatireki ca teṣv eva
                             prīṇābhyāṃ paribhāṣayann āha ||<lb n="2"/><subst><del                             prīṇābhyāṃ paribhāṣayann āha ||<lb n="2"/><subst><del
Line 123: Line 129:
                             paṃceṃdriyāṇi karmmajāni<lb n="10"/> cakṣurādīni rūpādigrahaṇakarmmaṇā                             paṃceṃdriyāṇi karmmajāni<lb n="10"/> cakṣurādīni rūpādigrahaṇakarmmaṇā
                             prāṇayaṃti | evaṃ bhūtātmā kmmapuruṣo 'pi || aśeṣasyaiva karmmarāśe                             prāṇayaṃti | evaṃ bhūtātmā kmmapuruṣo 'pi || aśeṣasyaiva karmmarāśe
-                                caitanya<pb ana="MS-ADD-02491-000-00043.jpg" n="34r"/><lb n="1"+                                caitanya<pb facs="43" ana="MS-ADD-02491-000-00043.jpg" n="34r"/><lb n="1"
                             />heturiti | prāṇayaṃti na tu ca cetanādhātur eva prāṇanaṃ bhūtānāṃ                             />heturiti | prāṇayaṃti na tu ca cetanādhātur eva prāṇanaṃ bhūtānāṃ
                             vakṣyati hi | tad eva cetanāvasthitam iti | atra hi ṣaḍ<lb n="2"/>hetuka                             vakṣyati hi | tad eva cetanāvasthitam iti | atra hi ṣaḍ<lb n="2"/>hetuka
Line 143: Line 149:
                                 sa<lb n="10"/>mucitaṃ | prāṇeṣv api | agnīṣomīyatvāt garbhasya                                 sa<lb n="10"/>mucitaṃ | prāṇeṣv api | agnīṣomīyatvāt garbhasya
                             prathamam agnīṣomo nirddiṣṭo | tatrāṣṭādhārādheyayor ādhā<pb                             prathamam agnīṣomo nirddiṣṭo | tatrāṣṭādhārādheyayor ādhā<pb
-                                ana="MS-ADD-02491-000-00044.jpg" n="34v"/><lb n="1"/>rasya+                                facs="44" ana="MS-ADD-02491-000-00044.jpg" n="34v"/><lb n="1"/>rasya
                             prāgbhāvāttu ārttavaprāgbhāvenāgneḥ pūrvanirddeśo                             prāgbhāvāttu ārttavaprāgbhāvenāgneḥ pūrvanirddeśo
                             'lpācatvārapūrvanipātena anaṃtaram agnīṣomādi | trayo<lb n="2"                             'lpācatvārapūrvanipātena anaṃtaram agnīṣomādi | trayo<lb n="2"
Line 168: Line 174:
                         nānādhikārāt | yaduktaṃ ya<lb n="10"/>vāhyarddho gudauṣṭa iti ||                         nānādhikārāt | yaduktaṃ ya<lb n="10"/>vāhyarddho gudauṣṭa iti ||
                         <!-- SS 2.2.6 --> pradhānakalpanayā gṛhītatvāt śūkadhānyānāṃ nānābhedena                         <!-- SS 2.2.6 --> pradhānakalpanayā gṛhītatvāt śūkadhānyānāṃ nānābhedena
-                        pramāṇāniyamāc ca || <pb ana="MS-ADD-02491-000-00045.jpg" n="35r"/>+                        pramāṇāniyamāc ca || <pb  facs="45"  ana="MS-ADD-02491-000-00045.jpg" n="35r"/>
                         <lb n="1"/>evaṃ dvitīyādiṣv api tāsāṃ saptānām api abhipretaṃ | mānaṃ                         <lb n="1"/>evaṃ dvitīyādiṣv api tāsāṃ saptānām api abhipretaṃ | mānaṃ
                         pradeśāṃtaroditena saṃbaṃdhaṃ kurvvan āha || aṃguṣṭhodara<lb n="2"                         pradeśāṃtaroditena saṃbaṃdhaṃ kurvvan āha || aṃguṣṭhodara<lb n="2"
Line 194: Line 200:
                         kalāviśeṣāḥ bhūmibhāgavat | jarāyu ārttava <lb n="10"                         kalāviśeṣāḥ bhūmibhāgavat | jarāyu ārttava <lb n="10"
                         />syodaryānalapariṇāmena kṣīrasaṃtānivat avayavastenātatān śleṣmaṇāveṣṭitān                         />syodaryānalapariṇāmena kṣīrasaṃtānivat avayavastenātatān śleṣmaṇāveṣṭitān
-                        dhātusaṃdhitvāt ||<pb n="46"/>kalābhāgasya saṃdhiṣu śleṣmā atas tenāveṣṭitān+                        dhātusaṃdhitvāt ||<pb facs="46" n="35v"/>kalābhāgasya saṃdhiṣu śleṣmā atas tenāveṣṭitān
                         | </l>                         | </l>
  
Line 227: Line 233:
                         api saṃbhavatven ekaguṇatvāt || sāmānyena udarādi<lb n="10"/>sthita                         api saṃbhavatven ekaguṇatvāt || sāmānyena udarādi<lb n="10"/>sthita
                         māsamedasor ubhayor api kvāthasnehaṃ vasām āhuḥ | ata eva atra kecid evaṃ                         māsamedasor ubhayor api kvāthasnehaṃ vasām āhuḥ | ata eva atra kecid evaṃ
-                        paṭhaṃti || śuddhamāṃsasya yaḥ snehaḥ<pb n="47"/>sā vasā parikīrttitā ||+                        paṭhaṃti || śuddhamāṃsasya yaḥ snehaḥ<pb facs="47" n="36r"/>sā vasā parikīrttitā ||
                         tathetareṣu sarveṣu sneho medo vibhāvita iti || itareṣv iti | aśuddheṣu                         tathetareṣu sarveṣu sneho medo vibhāvita iti || itareṣv iti | aśuddheṣu
                         māṃseṣu dhātvaṃ<lb n="2"/>taropadhātumiśreṣṭity arthaḥ | bhavati cātra |                         māṃseṣu dhātvaṃ<lb n="2"/>taropadhātumiśreṣṭity arthaḥ | bhavati cātra |
Line 249: Line 255:
                         carako                         carako
                         koṣṭhāṃgeṣvevakṣudrāṃtrasthūlāṃ<unclear>traü</unclear>ttaragudādharagudānāṃ                         koṣṭhāṃgeṣvevakṣudrāṃtrasthūlāṃ<unclear>traü</unclear>ttaragudādharagudānāṃ
-                        pāṭhāt | tenoktaṃ yakṛ<pb n="48"/>dādi vyavachinnaṃ |+                        pāṭhāt | tenoktaṃ yakṛ<pb facs="48" n="36v"/>dādi vyavachinnaṃ |
                         aṃtrovāpyadharagudaparyaṃtaṃ | koṣṭha tatsamāsṛtāṇyaṃtrāṇi sārddhaṃ                         aṃtrovāpyadharagudaparyaṃtaṃ | koṣṭha tatsamāsṛtāṇyaṃtrāṇi sārddhaṃ
                         trivyāmāni || udakasthaṃ vi<lb n="2"/>bhajate nirasyati vibhaktaṃ karoti                         trivyāmāni || udakasthaṃ vi<lb n="2"/>bhajate nirasyati vibhaktaṃ karoti
Line 270: Line 276:
                         ivāṃśaśaktaṃ pacanīyaṃ || bhṛśaṃ pacati || pakvāśayo<lb n="10"/> punar                         ivāṃśaśaktaṃ pacanīyaṃ || bhṛśaṃ pacati || pakvāśayo<lb n="10"/> punar
                         adhobhāgagataṃ kidṛm ūrdhvastho vahniḥ vaharagnir ivādhaḥ samīpasthaṃ pācyaṃ                         adhobhāgagataṃ kidṛm ūrdhvastho vahniḥ vaharagnir ivādhaḥ samīpasthaṃ pācyaṃ
-                        kiṃcid eva pacatiḥ | tam eva tāpaśo<pb n="49"/>ṣalakṣaṇaṃ pākam anilopy+                        kiṃcid eva pacatiḥ | tam eva tāpaśo<pb facs="49" n="37r"/>ṣalakṣaṇaṃ pākam anilopy
                         upavṛṃhayati | tasyāpi śoṣakaratvāt | ata eva carakepy uktaṃ || śoṣyamāṇasya                         upavṛṃhayati | tasyāpi śoṣakaratvāt | ata eva carakepy uktaṃ || śoṣyamāṇasya
                             vahni<lb n="2"/>neti || ata eva hetor atrāpi śloke anilānilāśayaprāpakaṃ                             vahni<lb n="2"/>neti || ata eva hetor atrāpi śloke anilānilāśayaprāpakaṃ
Line 298: Line 304:
                          tasyaidānīṃ sarvāṃgavyāpinā'pi harṣādibhiḥ viśiṣṭa<lb n="10"                          tasyaidānīṃ sarvāṃgavyāpinā'pi harṣādibhiḥ viśiṣṭa<lb n="10"
                         />dehasamutthitasthāpita prakarṣavarttanaṃ darśayan āha || dvyaṃgula ity ādi                         />dehasamutthitasthāpita prakarṣavarttanaṃ darśayan āha || dvyaṃgula ity ādi
-                        | vāme tārapārśvadeśe mūtraśrotraṃ smṛtaṃ gataṃ | pra<pb n="50"/>karṣeṇa+                        | vāme tārapārśvadeśe mūtraśrotraṃ smṛtaṃ gataṃ | pra<pb facs="50" n="37v"/>karṣeṇa
                         pravarttate | sarvāṃgeṣu punar apakarṣaṃ ca | vadaṃti | mūtraśrotrasyeva                         pravarttate | sarvāṃgeṣu punar apakarṣaṃ ca | vadaṃti | mūtraśrotrasyeva
                         śukrapravṛttadvāreṇa ārttavam api strīṇāṃ<lb n="2"/>pravarttate | </l>                         śukrapravṛttadvāreṇa ārttavam api strīṇāṃ<lb n="2"/>pravarttate | </l>
Line 324: Line 330:
                          ga<lb n="10"/>rbhasya khalvity ādi || śoṇitasya ca yatphenabhūtau                          ga<lb n="10"/>rbhasya khalvity ādi || śoṇitasya ca yatphenabhūtau
                             avayava<unclear>sṛjñā</unclear> -hṛdayasya vāmapārśvavarttī phupphusaḥ                             avayava<unclear>sṛjñā</unclear> -hṛdayasya vāmapārśvavarttī phupphusaḥ
-                            phupphuṃḍa<pb n="51"/>iti prasiddhā | śoṇita malaja ity ādi ||+                            phupphuṃḍa<pb facs="51" n="38r"/>iti prasiddhā | śoṇita malaja ity ādi ||
                         ikṣurasapākamalavat yaḥ śoṇitamalas tajjā uṃdukaḥ |                         ikṣurasapākamalavat yaḥ śoṇitamalas tajjā uṃdukaḥ |
                             pradoṣṭo<unclear>'nnu</unclear>pra<lb n="2"/>deśaḥ | purīṣādhānaṃ                             pradoṣṭo<unclear>'nnu</unclear>pra<lb n="2"/>deśaḥ | purīṣādhānaṃ
Line 349: Line 355:
                          śoṇitakaphaprasādajaṃ hṛdayaṃ || tasya hṛdayasyā'dho vā majjātaḥ plīhā                          śoṇitakaphaprasādajaṃ hṛdayaṃ || tasya hṛdayasyā'dho vā majjātaḥ plīhā
                             pupphu<lb n="10"/> saś ca dakṣiṇato yakṛtkloma ca || klomaḥ varṣabhūmiḥ                             pupphu<lb n="10"/> saś ca dakṣiṇato yakṛtkloma ca || klomaḥ varṣabhūmiḥ
-                        | tadviśeṣeṇa cetanāsthānaṃ | caitanyāspadaṃ || sāmānyena saka<pb n="52"+                        | tadviśeṣeṇa cetanāsthānaṃ | caitanyāspadaṃ || sāmānyena saka<pb facs="52" n="38v"
                         />lam eva śarīraṃ cetanāsthānaṃ || tad uktaṃ carake || vedanānām adhiṣṭhānaṃ                         />lam eva śarīraṃ cetanāsthānaṃ || tad uktaṃ carake || vedanānām adhiṣṭhānaṃ
                         manodehaś ca seṃdriyaḥ | keśalomanakhāgrāṃ<lb n="2"/>taṃ maladravaguṇair                         manodehaś ca seṃdriyaḥ | keśalomanakhāgrāṃ<lb n="2"/>taṃ maladravaguṇair
Line 367: Line 373:
                             bhāvahetuṃ<lb n="10"/>darśayan āha || asmiṃs tu tamasāvṛte ity ādi ||                             bhāvahetuṃ<lb n="10"/>darśayan āha || asmiṃs tu tamasāvṛte ity ādi ||
                         anāvṛte punaḥ pravarttaṃte tasyaiva hṛdayasyākāraṃ da<del>''</del> rśayan                         anāvṛte punaḥ pravarttaṃte tasyaiva hṛdayasyākāraṃ da<del>''</del> rśayan
-                        āha ||<pb n="53"/>puṃḍarīkasamam ity ādi || jāgrato vikaśaty ahni svapne+                        āha ||<pb facs="53" n="39r"/>puṃḍarīkasamam ity ādi || jāgrato vikaśaty ahni svapne
                         naktaṃ ca mīlati | svabhāvakṛtamasya naktaṃ svapne mīlanaṃ | viparya<lb                         naktaṃ ca mīlati | svabhāvakṛtamasya naktaṃ svapne mīlanaṃ | viparya<lb
                             n="2"/>ye prabodha iti |</l>                             n="2"/>ye prabodha iti |</l>
Line 387: Line 393:
                         maraṇajanmakālabhaved veprakṛtyau svabhāvabhūtatvā| <lb n="10"/>d āsām iti |                         maraṇajanmakālabhaved veprakṛtyau svabhāvabhūtatvā| <lb n="10"/>d āsām iti |
                         niśā janmamaraṇakālabhāvena tisro nirddiśya manasoha rūpatvāt nidrāyāḥ                         niśā janmamaraṇakālabhāvena tisro nirddiśya manasoha rūpatvāt nidrāyāḥ
-                        pratyāsatyāsanneḥ pūrvaṃ<pb n="54"/>manodoṣaprakṛtividroṣaṃ nirddiśan āha ||+                        pratyāsatyāsanneḥ pūrvaṃ<pb facs="54" n="39v"/>manodoṣaprakṛtividroṣaṃ nirddiśan āha ||
                         tatra tamoyaṣṭīnām ity ādi..nā manasā mano doṣeṇa hi hṛdayaśa<lb n="2"                         tatra tamoyaṣṭīnām ity ādi..nā manasā mano doṣeṇa hi hṛdayaśa<lb n="2"
                         />kalasyava klamevamālanaṃ || tataḥ svāpas tatraiva tamo bhūyiṣṭhānāṃ                         />kalasyava klamevamālanaṃ || tataḥ svāpas tatraiva tamo bhūyiṣṭhānāṃ
Line 405: Line 411:
                         kecit pittalā śleṣmalās tathā || teṣām anāturāḥ sarve vātalādyāḥ sadā<lb                         kecit pittalā śleṣmalās tathā || teṣām anāturāḥ sarve vātalādyāḥ sadā<lb
                             n="10"/>turāḥ | doṣā tu śayitā hyeṣāṃ doṣaprakṛtir ucyate |                             n="10"/>turāḥ | doṣā tu śayitā hyeṣāṃ doṣaprakṛtir ucyate |
-                        viparītaguṇas teṣāṃ svasvavṛtter vidhirhitaḥ | iti prakṛte<pb n="55"/>r+                        viparītaguṇas teṣāṃ svasvavṛtter vidhirhitaḥ | iti prakṛte<pb facs="55" n="40r"/>r
                         anyatra vikṛti vātādidoṣakṛtā vaikārikīnāṃ nirddiśan āha || kṣīṇāśleṣmaṇām                         anyatra vikṛti vātādidoṣakṛtā vaikārikīnāṃ nirddiśan āha || kṣīṇāśleṣmaṇām
                         ity ādi | sāmarthyād adhikapittānāṃ<lb n="2"/> matigamyate | yadāha carakaḥ                         ity ādi | sāmarthyād adhikapittānāṃ<lb n="2"/> matigamyate | yadāha carakaḥ
Line 430: Line 436:
                         bodhahetusatvaprasaṃgena atha<lb n="10"/>vā nidrāyāḥ svabhāvena tama                         bodhahetusatvaprasaṃgena atha<lb n="10"/>vā nidrāyāḥ svabhāvena tama
                         evopavādakam ity etad artham anubodhyabhāvaḥ | svāpasvāpābhāvo bodhaḥ |                         evopavādakam ity etad artham anubodhyabhāvaḥ | svāpasvāpābhāvo bodhaḥ |
-                        tatkathaṃ sva<pb n="56"/>pnasya svapnāvabodho bhavatītyāha |+                        tatkathaṃ sva<pb facs="56" n="40v"/>pnasya svapnāvabodho bhavatītyāha |
                         pūrvadehānubhūtāṃ stvity ādi || <unclear>tū</unclear>gātmā bhūtair                         pūrvadehānubhūtāṃ stvity ādi || <unclear>tū</unclear>gātmā bhūtair
                         upalakṣitaḥ | karmmapuruṣaḥ sva<lb n="2"/>pataḥ svapnagato yadā viṣayān                         upalakṣitaḥ | karmmapuruṣaḥ sva<lb n="2"/>pataḥ svapnagato yadā viṣayān
Line 452: Line 458:
                         kenākaraṇānāṃ vaika<lb n="10"/>lyādity ādi | tamaseti atisarvato bahiraṃtaś                         kenākaraṇānāṃ vaika<lb n="10"/>lyādity ādi | tamaseti atisarvato bahiraṃtaś
                         ca | tadvad iṃdriyāṇāṃ viṣayaṃ bhūterthe aṃtarmmanorthe 'pi                         ca | tadvad iṃdriyāṇāṃ viṣayaṃ bhūterthe aṃtarmmanorthe 'pi
-                            sukhaduḥkhādau<pb n="57"/>asvapne ity upacāraḥ | karaṇadharmmānuvṛtte+                            sukhaduḥkhādau<pb facs="57" n="41r"/>asvapne ity upacāraḥ | karaṇadharmmānuvṛtte
                         caitanyamātmanaḥ | tad uktaṃ carake | ātmājñeḥ karaṇaiḥ yogāt jñānaṃ tasya                         caitanyamātmanaḥ | tad uktaṃ carake | ātmājñeḥ karaṇaiḥ yogāt jñānaṃ tasya
                         pravarttate ||                         pravarttate ||
Line 475: Line 481:
                         dṛṣṭādṛṣṭadoṣakaratvāt | tatra kālenāpi svabhāvaḥ kiṃ syāktasyopādita<lb                         dṛṣṭādṛṣṭadoṣakaratvāt | tatra kālenāpi svabhāvaḥ kiṃ syāktasyopādita<lb
                             n="10"/>tvāt | ardram eva kālasvāpaḥ | kutaḥ kāraṇaṃ divā na svapyād iti                             n="10"/>tvāt | ardram eva kālasvāpaḥ | kutaḥ kāraṇaṃ divā na svapyād iti
-                        | divā hi svapnapradhāne prakāśakāle nidrāmoha<pb n="58"/>svabhāvā vikārāc+                        | divā hi svapnapradhāne prakāśakāle nidrāmoha<pb facs="58" n="41v"/>svabhāvā vikārāc
                         ceti dvā svapyāt | tatra svapatāṃ mānaśārīradoṣadvayaṃ nirddiśan āha ||                         ceti dvā svapyāt | tatra svapatāṃ mānaśārīradoṣadvayaṃ nirddiśan āha ||
                         tatra svapatām ity ādi | a<lb n="2"/>dharmmo mānasastamohalakṣaṇakṛtaḥ                         tatra svapatām ity ādi | a<lb n="2"/>dharmmo mānasastamohalakṣaṇakṛtaḥ
Line 501: Line 507:
                          tatra jāgaraṇasvāpayoḥ sātmībhūte|<lb n="10"/>pi adoṣaṃ darśayan āha ||                          tatra jāgaraṇasvāpayoḥ sātmībhūte|<lb n="10"/>pi adoṣaṃ darśayan āha ||
                         divā cetyādi || etena dṛṣṭasyālābhe manastāpe iṣṭalābhavidhānaṃ |                         divā cetyādi || etena dṛṣṭasyālābhe manastāpe iṣṭalābhavidhānaṃ |
-                            aniṣṭālābhaje<pb n="59"/>punaraniṣṭāpanayaṃ | cikitsitam uktaṃ | evaṃ+                            aniṣṭālābhaje<pb facs="59" n="42r"/>punaraniṣṭāpanayaṃ | cikitsitam uktaṃ | evaṃ
                         mahācārakramadoṣam api apekṣya yathā nidānaṃ pratyanīkam ācaraṇīyaṃ | <lb                         mahācārakramadoṣam api apekṣya yathā nidānaṃ pratyanīkam ācaraṇīyaṃ | <lb
                             n="2"/>drākṣārasādīnāṃ naktam upāyogena kaphakṣayādijātāṃ                             n="2"/>drākṣārasādīnāṃ naktam upāyogena kaphakṣayādijātāṃ
Line 549: Line 555:
                         trayotistho vāyurādhmāpayati | te<lb n="10"/>na dyotiḥ sthānādhmānena                         trayotistho vāyurādhmāpayati | te<lb n="10"/>na dyotiḥ sthānādhmānena
                         madhyaśroto vṛddho kathaṃ sarvato vṛddhir ity āha || kraṣmaṇo sahitaścetyādi                         madhyaśroto vṛddho kathaṃ sarvato vṛddhir ity āha || kraṣmaṇo sahitaścetyādi
-                        | yathā yathā |<pb n="60"/>dārayati | arddham adhas tiryak tathā tathā+                        | yathā yathā |<pb facs="60" n="42v"/>dārayati | arddham adhas tiryak tathā tathā
                         varddhayati | yathā krameṇa dāraṇāt yathā krameṇa varddhanam ity arthaḥ ||                         varddhayati | yathā krameṇa dāraṇāt yathā krameṇa varddhanam ity arthaḥ ||
                         tad evam a<lb n="2"/>dhorddhvatiryag varddhanam ity arthaḥ | yadi sarvato                         tad evam a<lb n="2"/>dhorddhvatiryag varddhanam ity arthaḥ | yadi sarvato
Line 581: Line 587:
                         na hi sa <lb n="10"/>rvam eva bījadūṣaṇaṃ | sadṛśaśaktikaṃ sakalam                         na hi sa <lb n="10"/>rvam eva bījadūṣaṇaṃ | sadṛśaśaktikaṃ sakalam
                         avayavagataṃ vā kiṃ tarhi kāraṇānāṃ                         avayavagataṃ vā kiṃ tarhi kāraṇānāṃ
-                        saṃkhyāmanā<unclear>nu</unclear>rūpacayena nā<pb n="61"/>nāvidha balaṃ ca+                        saṃkhyāmanā<unclear>nu</unclear>rūpacayena nā<pb facs="61" n="43r"/>nāvidha balaṃ ca
                         prasavāveṣayāṃcāvayavasakalaśarīragataṃ tatrālpaṃ sakalāṃ gamanavayavagataṃ                         prasavāveṣayāṃcāvayavasakalaśarīragataṃ tatrālpaṃ sakalāṃ gamanavayavagataṃ
                         bahu vā garbhapratibaddhā <lb n="2"/>karaṇāyanālaṃ jātyaṃdhamūkāde garbhasya                         bahu vā garbhapratibaddhā <lb n="2"/>karaṇāyanālaṃ jātyaṃdhamūkāde garbhasya
Line 602: Line 608:
                          tatra vātādiprakṛter vikārā<lb n="10"/>kārayor bhedena bhinnaṃ svalakṣaṇaṃ                          tatra vātādiprakṛter vikārā<lb n="10"/>kārayor bhedena bhinnaṃ svalakṣaṇaṃ
                         nirddiśan āha || tatra vātaprakṛtir ity ādi | durbhago 'manoramākāramākāra:                         nirddiśan āha || tatra vātaprakṛtir ity ādi | durbhago 'manoramākāramākāra:
-                            jā<pb n="62"/> garūkatvād i yo vihārāḥ sphuṭitakaracaraṇādayaḥ ākārāḥ+                            jā<pb facs="62" n="43v"/> garūkatvād i yo vihārāḥ sphuṭitakaracaraṇādayaḥ ākārāḥ
                         krodhīhiṃsanaśīladaṃtanakhādīn krodhādaśana|<lb n="2"/>daśaśīla <add                         krodhīhiṃsanaśīladaṃtanakhādīn krodhādaśana|<lb n="2"/>daśaśīla <add
                             place="top-margin">ākṛtiriti</add> ધૃતિર્યમાત્મિકાસાdhṛtiryamātmikā                             place="top-margin">ākṛtiriti</add> ધૃતિર્યમાત્મિકાસાdhṛtiryamātmikā
Line 624: Line 630:
                         />dīnyeva pitta<add>pīta</add>varṇānyapi paśyati | pittasya satvabahulatvāt                         />dīnyeva pitta<add>pīta</add>varṇānyapi paśyati | pittasya satvabahulatvāt
                         || bhayāsthānena praṇatiṃ gachati | apra<add place="inline">                         || bhayāsthānena praṇatiṃ gachati | apra<add place="inline">
-                            <unclear>ge</unclear></add>teṣu sāṃtvanā<pb n="63"/>dikā<add place="top"+                            <unclear>ge</unclear></add>teṣu sāṃtvanā<pb facs="63" n="44r"/>dikā<add place="top"
                             >dānaśīlaḥ|1 </add><del>ma</del> vyathitāsya gati<add place="inline"                             >dānaśīlaḥ|1 </add><del>ma</del> vyathitāsya gati<add place="inline"
                             >riti |</add>vyathitasukhaṃ samukhaṃ pākatvāt | dhāvanakteśāsatvāt |                             >riti |</add>vyathitasukhaṃ samukhaṃ pākatvāt | dhāvanakteśāsatvāt |
Line 664: Line 670:
                         || taṃ paṃcamahābhūtaprabhāvāṃ kecidāhuḥ || na sarve tatra vātapi<lb n="9"                         || taṃ paṃcamahābhūtaprabhāvāṃ kecidāhuḥ || na sarve tatra vātapi<lb n="9"
                         />ttakaphais tisraḥ | anilānilajalānāṃ trayāṇāṃ bhūtānāṃ tisro                         />ttakaphais tisraḥ | anilānilajalānāṃ trayāṇāṃ bhūtānāṃ tisro
-                        nirddeśyānukta śeṣabhūtadvayasya prakṛter lakṣaṇaṃ<pb n="65"/>nirddiśan āha+                        nirddeśyānukta śeṣabhūtadvayasya prakṛter lakṣaṇaṃ<pb facs="65" n="44v"/>nirddiśan āha
                         || sthiravipulaśarīra ity ādi || pṛthivyāḥ sthairyād vaipulyāc ca | kṣamāvān                         || sthiravipulaśarīra ity ādi || pṛthivyāḥ sthairyād vaipulyāc ca | kṣamāvān
                         iti | nity akṣamī nity āyā<lb n="2"/> matvarthīyaḥ | etad api pṛthivyāḥ                         iti | nity akṣamī nity āyā<lb n="2"/> matvarthīyaḥ | etad api pṛthivyāḥ
Line 692: Line 698:
                         satvaṃ raudraṃ tīkṣṇaṃ | astīyakaṃ guṇeṣu matsaraṃ | eṣadhikaṃṭhabharaṃ |                         satvaṃ raudraṃ tīkṣṇaṃ | astīyakaṃ guṇeṣu matsaraṃ | eṣadhikaṃṭhabharaṃ |
                             ekāṃtagrāhitetyā<lb n="10"/>di rākṣasaṃ satvalakṣaṇaṃ | ekāṃtagrāhitā                             ekāṃtagrāhitetyā<lb n="10"/>di rākṣasaṃ satvalakṣaṇaṃ | ekāṃtagrāhitā
-                        niyamena gṛhītā yogaśīlatāḥ | utsṛṣṭā hāraśīlatetyādināpi<pb n="66"/>satvaṃ+                        niyamena gṛhītā yogaśīlatāḥ | utsṛṣṭā hāraśīlatetyādināpi<pb facs="66" n="45r"/>satvaṃ
                         | <unclear>utsiṣṭā</unclear>hāraśīlatā | <unclear>utsiṣṭāhārācāriṇo bhāvaḥ                         | <unclear>utsiṣṭā</unclear>hāraśīlatā | <unclear>utsiṣṭāhārācāriṇo bhāvaḥ
                             ||</unclear>હારાચારિણો āvokṣasāhasapriyatā || apacitaprītiḥ<lb n="2"                             ||</unclear>હારાચારિણો āvokṣasāhasapriyatā || apacitaprītiḥ<lb n="2"
Line 721: Line 727:
         </body>         </body>
     </text>     </text>
 +    <facsimile>
 +        <!--    <graphic url="https://iiif.archive.org/iiif/add.2491/manifest.json"/> -->
 +        <graphic url="https://cudl.lib.cam.ac.uk//iiif/MS-ADD-02491"/>
 +    </facsimile>
 </TEI> </TEI>
  

Page Tools